maandag 20 april 2015

Goudzoekers afwachtend om over te stappen op dure milieuvriendelijke goudwinningsmaterialen

(Bron foto: Gilliamo Orban)
Stichting SORTS komt maar weer eens met 'shaking tables' op de proppen

In november 2011 presenteerde Sarafina NV al werkwijze van 'schuddende tafels' met Amerikaans bedrijf Global Mining Solutions


Kleine legale en illegale goudzoekers, porknokkers, nemen nog steeds een afwachtende houding aan als het gaat om de overstap naar milieuvriendelijke goudwinningsmethoden en om kwik in de ban te doen. Dat bleek, zo berichten vandaag, maandag 20 april 2015, de Ware Tijd en Starnieuws, zaterdag bij een presentatie op het terrein van Grassalco te Maripaston van het gebruik van zogenoemde 'shaking tables' ofwel schuddende tafels, waarmee op een milieuvriendelijke wijze goud kan worden gewonnen. 

De activiteit was georganiseerd door de stichting Ontwikkeling door Radio en Televisie in Suriname (SORTS) die zich beijvert voor het gebruik van kwikvrije methodes. Loes Trustfull, voorzitter van SORTS, zegt dat in een voortraject is begonnen met het bewust maken van de goudzoekers van de kwikvrije methoden.

'Nu laten we de goudzoekers zien en horen hoe het in de praktijk werkt', zei Trustfull. Zij heeft gekozen voor een aanpak waarbij geen sprake is van opleggen van een kwikvrije methode, maar dat het belangrijker is dat de goudzoekers zelf tot de overtuiging komen dat deze manier effectiever en vooral milieuvriendelijker is. Trustfull zei, dat onmogelijk alleen gekeken moet worden naar het einddoel, namelijk kwikvrij werken omdat er, zeker voor de individuele goudzoeker, een lang traject komt bij kijken voordat uiteindelijk gedurfd wordt de stap te maken.

De drempels die de afwachtende houding van de goudzoekers rechtvaardigt, zijn volgens Trustfull niet eenvoudig. 'Bewustwording is de ene kant, maar even belangrijk is dat het gaat om kleine ondernemers, in de meeste gevallen illegalen, die gewend zijn op hun manier snel hun winsten te maken. Daarnaast moeten we echt rekening mee houden dat een investering van gemiddeld 20.000 Amerikaanse dollar eigenlijk een bedrijfsinvestering is, die ze niet hebben. Ze kunnen geen eventuele bankgarantie geven, zijn meestal niet op een plek te vinden voor in geval van wanbetaling en zo kunnen we nog wat noemen', aldus Trustful.

Overigens is SORTS niet uniek in haar activiteit. Al in november 2011 werd de 'shaking table' gedemonstreerd en wel door de ondernemingen Sarafina NV van Claudetta Toney en LaWa Star van Julien Lansdorf. Het in het Amerikaanse Prineville, Oregon, gevestigde Global Mining Solutions toonde haar milieuvriendelijke manier van goudwinnen voor beide bedrijven op de Aqua Azul-concessie in Saramacca. Met de zogenoemde ‘shaking tables’ wordt door goudzoekers opgespoten aarde geschud waardoor goud gescheiden kan worden. Kwik wordt hierbij niet gebruikt. Met een ‘schuddende tafel’ blijft vijfennegentig procent grondstoffen, in plaats van de gebruikelijke vijfenveertig procent, over. Een kleine machine kost vierduizend Amerikaanse dollars, zo beek bij die presentatie. Lawa Star Industries is de lokale agent voor Global Mining Solutions.

'In dit materiaal komt wel kwik voor dat is gebruikt door de goudzoekers. Daarom moet de machine ook getest worden in een gebied waar eerder helemaal geen kwik is gebruikt', zei Steven Ceder, gouddelver van Langetabbetje, zaterdag bij de presentatie bij Grassalco.
Hij vindt het wel goed om te zien, dat de machine goud produceert, maar het moet nog blijken of het winstgevend is. 'Ik ga samen met andere collega's overwegen om een machine te kopen om na te gaan wat het rendement wordt. Ik zit nu niet erom te springen om meer dan één machine in één keer aan te schaffen, want straks lijd ik verlies en zit ik met de machines opgescheept.'

SORTS had in de delegatie van zaterdag personen opgenomen die het verschil zouden kunnen maken, zo schrijft Starnieuws. Twee medewerkers van bankinstelling Godo, die alternatieve methoden uitlegden over hoe goudzoekers aan een lening zouden kunnen komen. Hoe dat in georganiseerd verband te doen in een coöperatie met een borgsom die de goudzoekers bijeen moeten brengen. Er wordt gezocht naar manieren om anders dan met geweld tot een werkbare oplossing te komen met de illegalen op hun concessies.

Houtconcessionaris Bert Schreuders van E-timber zou hebben aangeboden de machines te willen aanschaffen, die de goudzoekers vervolgens gedoogd mogen gebruiken op zijn concessie, met de mogelijkheid dat de machines eigendom worden van de goudzoekers. 'Mijn enige winst is dat op mijn concessie kwikvrij naar goud wordt gezocht en ik daarvoor milieucertificaten krijg', zegt de concessiehouder.

De aanwezige goudzoekers tonen zich enthousiast hierover, zeker bij het zien van de mogelijkheid waarbij de schuddende tafel behoorlijk wat fijn goud uit het erts produceert. Bij hun eigen werkmethode gaat het vooral om de grove delen van het metaal.

Trustfull, de bankmedewerkers en de concessiehouders wezen de goudzoekers erop, dat het belangrijk is in het proces dat de goudzoekers zich laten registeren, omdat illegaliteit een behoorlijke drempel kan zijn in het proces. Trustfull ziet graag dat er vanuit de overheid naast de rol van controle ook veel aandacht moet worden gegeven aan begeleiding en educatie.

Gerold Dompig, voorzitter van het Managementteam van de Commissie Ordening Goudsector, liet overigens een paar jaar geleden (2012) weten, dat er een speciaal fonds zou komen, waarop goudzoekers een beroep zouden kunnen doen voor de financiering van de aanschaf van milieuvriendelijke goudwinningsapparatuur. Dat fonds, voor zover bekend, nooit van de grond gekomen.

In het ‘Ontwikkelingsplan 2012 – 2016 - SURINAME IN TRANSFORMATIE’ van de regering Bouterse-Ameerali daterend van februari 2012, is onder ‘III.5.1. Goud en Ordening Goudsector, onder andere te lezen:
 ‘(...) De Regering zal een korte termijn een staatsbesluit slaan, betreffende de instelling van een investeringsfonds, ten behoeve van de ontwikkeling van de goudsector. Dit fonds zal het financieren van activiteiten in de sector die ondersteunend zijn naar de complete ordening en de duurzame ontwikkeling van de sector ter hand nemen. Kleine en middelgrote ondernemers alsook de overheid en Niet Gouvernementele Organisaties, NGO’s, zullen in aanmerking kunnen komen voor financiering van initiatieven en activiteiten, gericht op het opheffen van de chaotische, illegale en onveilige situatie in de goudrijke gebieden. (...)’

Ter achtergrondinformatie (Bron):
Achtereenvolgende Surinaamse regeringen hebben nauwelijks tot geen actie ondernomen om het gebruik van kwik tegen te gaan. Projecten hiertoe zijn er nauwelijks geweest. Op kleine schaal heeft het Wereld Natuurfonds Guianas getracht kleinschalige goudzoekers te bewegen over te stappen van het gebruik van kwik naar groene, milieuvriendelijke winningsmethoden. Een enkel klein goudwinningsbedrijf heeft zelf de aanzet gegeven om milieuvriendelijk goud te winnen, zoals Sarafina NV dat gebruik is gaan maken van zogenoemde ‘shaking tables’. Gesteld kan worden, dat Surinaamse regeringen en non-gouvernementele organisaties laks zijn geweest om het kwikgebruik aan te pakken. Niemand heeft ooit met goed doorwrochten plannen of projecten hiertoe enige aanzet willen geven, terwijl iedereen heel goed wist en weet dat wateren in het binnenland sterk vervuild zijn door kwik en dat inheemsen en marrons in bepaalde dorpen met gezondheidsproblemen kampen.

Voor specifieke opgezette projecten om het kwikgebruik uit te bannen kunnen landen en organisaties voor de financiering ervan ook een beroep doen op de zogenoemde Global Environment Facility (GEF) of op het Small Grants Programme (SGP), dat weer gefinancierd wordt door het GEF. Het GEF valt onder het VN Ontwikkelings Programma (UNDP, United Nations Development Programme). Het UNDP zetelt voornamelijk in New York City en voorziet ontwikkelingslanden - met de name de minst ontwikkelde landen - van advies, training en materiaal om armoede te bestrijden en ontwikkeling te stimuleren. UNDP voert daarbij zelf geen projecten uit maar organiseert en financiert deze, waarbij de uitvoering aan andere VN organisaties wordt uitbesteed.

Het in Washington, Amerika, gevestigde, GEF werd opgericht in 1992, na de VN-Top van de Aarde (Earth Summit) in juni van dat jaar in het Braziliaanse Rio de Janeiro. Die conferentie leverde een aantal belangrijke milieuconventies op die de ondertekenende landen dwingen hun economie op bepaalde punten ingrijpend aan te passen. Een speciaal fonds werd nodig geacht om de ontwikkelingslanden daarbij te helpen. Het fonds wordt beheerd door UNEP, UNDP en de Wereldbank. Een paar miljard Amerikaanse dollar is al in dat fonds gepompt voor milieuprojecten. Het fonds concentreert zich daarbij op initiatieven op de terreinen biodiversiteit, klimaatverandering, internationale wateren en stoffen die de ozonlaag aantasten. Het fonds heeft een partnerschap met 182 landen en organisaties en is het grootste publieke fonds te wereld ter verbetering van het milieu in die wereld. Het SGP is een soort klein broertje van het GEF. Het programma werd voor het eerst in Suriname geïntroduceerd in 1997. Het eerste door een non-gouvernementele organisatie ingediende project werd twee jaren later ter goedkeuring ingediend. Het SGP financiert projecten tot een bedrag van 50.000 Amerikaanse dollar per projectaanvraag.

Suriname had volgens het SGP, tot medio januari 2013, zo’n achtentachtig projecten ingediend voor een totaalbedrag van 2.089.595 Amerikaanse dollar, waarvan slechts drie betrekking hadden op kwikgebruik in de kleinschalige goudwinning in het Surinaamse binnenland. Eén van die drie was een door de stichting Godo-holo in 2001 aangevraagd project. De stichting ontving 2.000 Amerikaanse dollars voor het aantrekken van een deskundige om onderzoek te doen naar mogelijkheden om kleinschalige goudzoekers in het Tapanahonigebied (zuidoosten van het land), in de omgeving van de Toso- en Selakreek, over te laten stappen van het gebruik van kwik in het goudwinningsproces naar een milieuvriendelijke winningsmethode. De tweede aanvraag dateert ook uit 2001 van de vrouwenorganisatie Pikin Saron voor een project inzake een onderzoek naar mogelijke kwikvervuiling. Ook hier ging het om een bedrag van 2.000 Amerikaanse dollar. Het derde betreft een milieu bewustwordingsproject uit 2006/2007 voor marron kleinschalige goudzoekers in het Tapanahoniriviergebied. Doel was om de voor het milieu vernietigende werkwijze van de goudzoekers om te buigen naar een constructieve werkwijze en ook om ze bekend te maken met milieuvriendelijke winningsmethoden. De stichting Nehezra ontving hiertoe een bedrag van 21.236 Amerikaanse dollar.

Tanja Lieuw, National Coördinator van het SGP Suriname, liet op 14 januari 2013 weten: ‘Wij hebben na 2007 geen nieuwe projectvoorstellen ontvangen van non-gouvernementele organisaties die het probleem met kwik willen aanpakken, ons fonds gaat er namelijk wel vanuit dat de organisaties bij ons aankloppen met hun ideeen, die dan samen met ons worden uitgewerkt tot projectvoorstellen.’

Bij de grotere broer, het GEF, blijkt Suriname de afgelopen jaren nauwelijks projecten ter financiering te hebben ingediend. Uit de website van het GEF blijkt dat Suriname, tot januari 2013, voor zeven ingediende nationale projecten gelden heeft ontvangen voor een totaalbedrag van 15.655.356 Amerikaanse dollar. Het eerste project dateert uit 1997 en het laatste werd in november 2011 goedgekeurd. Twee projecten springen eruit vanwege de aanzienlijke bedragen die door het fonds beschikbaar werden gesteld. In 2001 keurde het GEF een projectvoorstel (nummer 661) goed, dat als doel had de ecosystemen en de biodiversiteit in het Guyana Schild en dan met name in het Centraal Suriname Natuurreservaat (CSNR) en in het Sipaliwini Natuurreservaat (SNR) beter te beschermen. Het GEF stelde 9.590.000 Amerikaanse dollar beschikbaar voor het in totaal op 18.390.000 Amerikaanse dollar begrote project.

Het ministerie van Natuurlijke Hulpbronnen ontving in november 2012 een bedrag van 4.400.000 Amerikaanse dollar voor een project (GEF-nummer 4497) ter ontwikkeling van duurzame energie, energie efficiency en elektrificatie van geheel Suriname, dus ook het binnenland. Het totale project is begroot op 25.900.000 Amerikaanse dollar.

Geen enkel project had echter betrekking op kwikgebruik en/of de kleinschalige goudwinning. Opmerkelijk, omdat het GEF zich onder andere specifiek richt op kwikproblematiek wereldwijd. Zo ondersteunt het fonds projectvoorstellen op het terrein van het terugdringen van kwikgebruik in producten, in industriële processen, het terugdringen van de uitstoot van kwikdampen en het verminderen van kwikgebruik in de kleinschalige goudwinning. Voor wat betreft het laatste doel heeft het GEF projecten goedgekeurd in onder andere Ecuador en Peru en Burkina Faso, Mali en Senegal.
Dat in Suriname geen projecten worden ontwikkeld en ter financiering worden voorgelegd aan de VN-fondsen met als doel het vervangen van kwik in de kleinschalige goudwinning door milieuvriendelijke winningsmethoden, is een gemiste kans. Vooral nu het GEF juist het terugdringen van kwikgebruik in de wereld als een van haar belangrijke aandachtspunten hanteert. 

Een shaking table:


(Red. De Surinaamse Krant/de Ware Tijd/Starnieuws/goudwinning-suriname.blogspot.com)

zaterdag 11 april 2015

Amerikaans professors-echtpaar is katalysator voor verandering in Suriname, maar mag Suriname niet meer in

Sarah Augustine en Dan Peplow zetten zich al sinds 2004 in voor bescherming bedreigde inheemse Wayana


'We hebben het definitieve bewijs dat lichamen van  Wayana zijn verontreinigd met kwik'


Wat begon voor Sarah Augustine en Dan Peplow als een mondiaal gezondheidsonderzoeksreis in 2004 naar Suriname, veranderde in een duurzame strijd om een inheemse bevolkingsgroep te beschermen tegen malafide goudzoekers en een corrupte regering. Dat schrijft Rafael Guerrero in de editie van de Yakima Herald, Washington (VS), van gisteren, vrijdag 10 april 2015.

Waar Augustine en Peplow getuige van waren - een groeiende aanwezigheid van goudmijnbouw, ontheemde gezinnen, waarschijnlijk vergiftiging van het water en de voedselvoorziening - leidde hen ernaar om een non-profit organisatie op te richten, de Suriname Indigenous Health Fund of SIHF, een jaar na hun eerste bezoek.

Terwijl het echtpaar zich jarenlang ingezet heeft voor de rechten van inheemse gemeenschappen in de hele wereld, in Suriname hebben ze zich gericht op de Wayana van wie hun manier van leven in gevaar wordt gebracht door meer machtige krachten in de publieke en private sector.'Ze leven niet in het stenen tijdperk, Neolithicum', aldus Peplow, 62, over de Wayana. 'Ze zijn modern als wij. ... Het is gewoon een andere levensstijl', die wordt bedreigd.

Suriname, aan de noordkust van Zuid-Amerika, is iets kleiner dan de staat Washington. Het merendeel van de bevolking van ongeveer 500.000 leeft langs of in de buurt van de Atlantische kust.In het zuidoostelijk deel van het land, leeft de kleine Wayana-stam, die ook leefgebied heeft in buurland Brazilië en Frans-Guyana, en het slachtoffer is geworden van de vrije marktwerking ontketend door goudwinning.

Goud is een van de grootste exportproducten van het land geworden. Als gevolg daarvan heeft de overheid gronden verkocht aan de hoogste bieders - in dit geval, mijnbouwbedrijven - wiens praktijken vergaande gevolgen hebben gehad voor de Wayana.


Augustine, 41, stelt dat mijnbouw vaak mensen verdrijft, zonder dat zij enige overheidssteun krijgen. Tijdens een van haar eerste bezoeken ontmoette ze een niet-Wayana vrouw die vanwege gezondheidsproblemen was vertrokken. Tegelijkertijd had ze te horen gekregen dat ze haar woning moest verlaten in verband met bouwwerkzaamheden.Toen ze terugkwam was het hele dorp platgewalst. Suriname heeft geen eminent domein, dat een regering nodig heeft om de reële marktwaarde te betalen voor privé-eigendom.

De vrouw wendde zich voor hulp tot Augustine, die echter geen antwoorden had. Maar, hun gesprek werd een beslissend moment voor de professor: ze had haar doel in Suriname gevonden. Uiteindelijk richtten zij en Peplow het Suriname Indigenous Health Fund op.'Ik zou zeggen, dat onze belangrijkste doelstelling is om rechtstreeks met inheems bevolkingsgroepen de financiële structuren te onderhouden en onderhandelingen te voeren', aldus Augustine.Jaarlijkse heeft de organisatie een begroting van ongeveer 90.000 Amerikaanse dollar, gefinancierd door middel van subsidies en donaties.

Het fonds is opgezet, zodat inheemsen het laatste woord kunnen hebben over het onderzoek en de werkzaamheden die door de organisatie worden uitgevoerd. Volgens de SIHF mission statement, zorgen de leden van de organisatie 'dat de inheemsen in Suriname materialen en technische ondersteuning krijgen die zij nodig hebben om te onderhandelen en druk uit te oefenen voor sociaal en ecologisch verantwoorde activiteiten in hun eigen grondgebied'.

Dit kan onder meer inhouden het onderwijzen van de lokale bevolking in hoe zij kwik- en cyanide-testkits kunnen gebruiken en het verstrekken aan de bewoners van wetenschappelijke gegevens voor analyse.'Alles wat we doen wordt vertaald, wordt beoordeeld door hen, geanalyseerd, en zij nemen een beslissing', zegt Peplow. 'We kunnen niets doen zonder hun toestemming.'

Goudwinning levert ernstige gezondheidsproblemen voor de Wayana. Vorig jaar verzorgde Augustine een presentatie voor de Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS) in Washington over het reguleren van illegale mijnbouw in Suriname. Ze toonde gedocumenteerd aan de aantasting van het milieu door kwik- en arseenbesmetting van voedsel en water en verstoring van het traditioneel verzamelen van voedsel door de Wayana.'We hebben het definitieve bewijs, dat hun lichamen zijn verontreinigd met kwik, dat een neurologische impact heeft dat elke vorm van schade die u kunt bedenken veroorzaakt heeft', zei Augustine.

De Wayana overleven op een dieet, rijk aan vis die kwetsbaar is voor kwikvergiftiging, waardoor blootstelling van vooral zwangere vrouwen aan het gif een ernstig probleem is. 
Er is veel veranderd voor Augustine en Peplow sinds hun eerste bezoek aan Suriname in 2004. Ze trouwden dat jaar, hebben nu een zoon en wonen in White Swan. Aan de Heritage University is Augustine assistent-professor in de sociologie en Peplow is een lid van de faculteit die af en toe milieu- of natuurwetenschap doceert.

En de twee zijn niet meer welkom in Suriname, met het stempel 'ongewenst' vanwege het bekritiseren van het overheidsbeleid op het terrein van mensenrechten. Maar, ze hebben daardoor geen afscheid genomen van Suriname.


Zij werken aan subsidieaanvragen voor onderzoek naar de effecten van kwikvergiftiging op wild. Ze zijn de vestiging van een mogelijk job-training centrum voor de inheemse bevolking aan het bespreken.

Suriname, hoe ongastvrij de overheid ook is geworden, is als hun geadopteerde land. 'Ik raakte betrokken, omdat ik bezorgd was om de mensen die ik daar ontmoette', zegt Augustine. 'Het is vrij schokkend om te gaan en te zien hoe mensen in die omstandigheden leven, mensen die intelligent zijn, modern en integer. Om gewoon dat te kunnen zien, heeft mijn leven veranderd.'


• Voor meer informatie of om te helpen bezoek www.sihfund.org.

Foto: Sarah Augustine en Dan Peplow op hun 200-acre grootte ranch in het Yakama Reservaat bij White Swan, Washington, dinsdag 7 april 2014. (Mason Trinca/Yakima Herald-Republic)

(Red. De Surinaamse Krant/Yakima Herald)




donderdag 2 april 2015

Drie Brazilianen van criminele organisatie gearresteerd

Brazilianen betrokken bij diverse overvallen op goudzoekerskampen binnenland


Drie Brazilianen zijn door de politie gearresteerd als verdachten van diefstal met geweld en deelneming aan een criminele organisatie. De mannen, Francisco D. (38), Adenildo D. (32) en Magno C. alias Gordo (37), blijken al vrijdag 20 maart te zijn aangehouden, maar de afdeling Public Relations van het Korps Politie Suriname heeft dit pas vandaag, donderdag 2 april 2015, bekendgemaakt.

De verdachten vormden een gewapende roversbende en maakten het oostelijk deel van het achterland onveilig.

Sinds september vorig jaar tot en met 14 maart van dit jaar zouden zij op verschillende goudnederzettingen te Nassau, Langatabiki, Pakira en Merian gewapende overvallen hebben gepleegd.

Er waren ook twee Surinamers aangehouden, maar die zijn na verhoor weer in vrijheid gesteld.

zaterdag 28 maart 2015

190 Illegale personen, waaronder 40 vrouwen, uit Newmont/Surgold Meriangebied verwijderd

Gemengde eenheid gewapende machten zet illegalen uit concessiegebied in oosten Suriname


Een gemengde eenheid bestaande uit leden van het politie Regio Bijstand Team Oost, de Mobiele Eenheid,  het Surinaams Nationaal Leger en de Commissie Ordening Goudsector heeft een succesvolle vier dagen durende actie uitgevoerd tegen illegale goudzoekers en andere personen die in het concessiegebied van het goudbedrijf Newmont/SurGold in het Meriangebied, district Sipaliwini. Dit bericht de afdeling Public Relations van het Korps Politie Suriname vanmiddag, zaterdag 28 maart 2015.

Er zijn 190 personen uit het gebied verwijderd, waaronder 40 vrouwen. De eenheid heeft, met ondersteuning van Newmont/SurGold, onder andere 30 pompen en 6 graafmachines uit het gebied gehaald.

Er moest, aldus de politie, heel veel tact worden gebruikt om de illegalen uit het concessiegebied te krijgen.

Het optreden in het Meriangebied volgt op een actie enkele dagen geleden te Dam 10 in het district Brokopondo.

donderdag 26 maart 2015

Illegale goudzoekers Roma-goudput IAmGold hadden ook bordelen opgezet en hielden danspartijen

Asabina (BEP): '10 Vergunningen van overheid voor illegale goudzoekers druppel op gloeiende plaat'


Gerold Dompig van het Managementteam van de Commissie Ordening Goudsector zegt vanochtend, donderdag 26 maart 2015, in de Ware Tijd in reactie op de ontruiming van illegale goudzoekers in de Roma-goudput van IAmGold in Brokopondo, dat de mannen niet alleen illegaal in het gebied waren, maar illegale activiteiten organiseerden zoals het opzetten van bordelen en danspartijen met muziekbands. 

'We kunnen de zaken niet meer toestaan en ze moeten nu weg.' De commissie is afgelopen dinsdag gestart met de ontruiming van illegale goudzoekers. 'Ik had gedacht dat het om vijftig man zou gaan, maar het zijn er tussen honderd en honderdvijftig. Binnen een paar dagen zal het gebied vrij zijn van deze goudzoekers.'

'De tien vergunningen die de overheid in orde heeft gemaakt voor de illegale goudzoekers, zijn een druppel op een gloeiende plaat, omdat er meer veel meer mannen zijn die een vergunning nodig hebben', zegt het BEP-Assembleelid Ronny Asabina. Hij reageert op de ontruiming van porknokkers uit het concessiegebied van de Canadese goudmijnmultinational IAmGold, eigenaar van de Rosebel.

Zes goudzoekers werden dinsdag in verzekering gesteld. Asabina zegt verder, dat de goudzoekers geen geloof hebben in de commissie Ordening Goudsector Suriname (OGS), die de taak heeft om onder meer de illegale goudwinning terug te dringen en om georganiseerd ondernemerschap te stimuleren en zo belasting te innen.

'De commissie heeft hierin gefaald, want er vinden toch zoveel moorden plaats op de goudvelden in Brokopondo. Ook zijn aan veel van de mannen geen werkterreinen toegewezen', stelt de parlementariër.

Diverse organisaties en Kabinet van de President werken in 'The Mercury Free Partnership' aan einde gebruik kwik

Minamata Conventie nog niet door Suriname getekend

Kwikgebruik in goudvelden al vele jaren gedoogd door overheid

26-03-2015 Door: Paul Kraaijer (De Surinaamse Krant)


Al ruim een jaar geleden blijken de Commissie Ordening Goudsector en Conservation International Suriname te zijn gestart met 'The Mercury Free Partnership' met als doel gefaseerd kwik uit het milieu te halen. In dit partnerschap is ook het Kabinet van de President vertegenwoordigd. Overige leden zijn het Bureau voor Openbare Gezondheidszorg (BOG), het NIMOS (Nationaal Instituut voor Milieu en Ontwikkeling in Suriname), het WWF-Guianas en de Anton de Kom Universiteit van Suriname.

Na de oprichtingsvoorbereidingen en formalisering heeft het partnerschap zich woensdag 18 maart geïntroduceerd bij enkele ministers en hun vertegenwoordigers, welke ministeries uit hoofde van de taakstelling met kwik te maken hebben, zo laat het secretariaat van het partnerschap deze week in een persbericht weten.

Inhaalslag
Het begint erop te lijken dat Suriname sinds enige tijd wordt onderworpen aan een inhaalslag als het gaat om het stimuleren van een bewustwordingsproces in de samenleving inzake het gebruik van kwik en de daaraan verbonden risico's voor het milieu en de volksgezondheid. Naast 'The Mercury Free Partnership' is ook al enkele maanden de online-campagne NoKwik actief. Achter deze bewustwordingscampagne schuilt The Back Lot, vooral bekend door haar bioscoop in Paramaribo en de productie van het 10 Minuten Jeugdjournaal. NoKwik streeft naar zo veel mogelijk 'supporters' voor haar 'movement', zo is op haar website te lezen.

Anoniem
Het partnerschap lijkt het afgelopen jaar een anoniem bestaan te hebben geleid. Volgens Eunike Misiekaba, Technisch Coördinator, Conservation International Suriname, namens het partnerschap, gaat het om een 'commitment van de diverse partners om een georganiseerde en integrale aanpak te verwezenlijken om de noodzakelijke sociale verandering te bewerkstelligen voor het uitfaseren van kwikgebruik in Suriname', met andere woorden gestreefd wordt naar het geleidelijk verbannen van kwik uit Suriname, vooral en met name in de kleinschalige goudwinningssector.

Op de vraag wat het partnerschap sinds haar start zoal heeft gedaan, zegt Misiekaba: 'Sinds haar oprichting is hard gewerkt aan vooral het formuleren van een gemeenschappelijke strategie en werkwijze. Het MFP kiest voor de collectieve effectenaanpak (collective impact approach), hetgeen een lange termijn inzet is door een groep van belangrijke actoren en belanghebbenden uit verschillende sectoren om een specifiek maatschappelijk probleem op te lossen door middel van een gemeenschappelijke agenda. De MFP is de mogelijkheid om efficiënter en effectiever sociale verandering te mobiliseren, in samenwerking met een breder scala aan belanghebbenden. Deze aanpak vereist een systematische aanpak van ontwikkelingsvraagstukken die zich richt op de relaties tussen organisaties en de vooruitgang in de richting van gemeenschappelijke doelstellingen. Dit kost best wel meer tijd, omdat het om grote samenwerkingen gaat, maar heeft een duurzamer karakter.'

Wat het partnerschap concreet heeft gedaan en in de nabije toekomst gaat doen blijft vooralsnog onduidelijk.

Het gebruik van kwik is in Suriname overigens 'helaas' niet bij wet verboden, zegt Misiekaba. Voor gebruik en import ervan is een vergunning nodig. Maar, iedereen weet dat op de goudvelden kwik te vinden is, dat veelal het land wordt binnengesmokkeld uit buurlanden als Guyana. Nu en dan wordt bij toeval, tijdens reguliere verkeerscontroles onder andere bij Burnside in het district Coronie, een hoeveelheid kwik in voertuigen aangetroffen dat vervolgens in beslag wordt genomen. Ook op vluchten naar bestemmingen in het binnenland vanaf het vliegveld Zorg en Hoop in Paramaribo wordt wel eens wat kwik aangetroffen.

Misiekaba: 'In Suriname en in de wereld is kwik niet meer weg te denken als middel van bestaan. Behalve in de ambachtelijke goudwinning, komt kwik in heel veel andere producten en sectoren voor, zoals cosmetica, elektronische apparatuur, in de gezondheidszorg, chemicaliën, bouwproducten, andere mijnbouwproductie industrieën, et cetera. Weliswaar zorgt de ambachtelijke goudwinning voor een significante uitstoot, maar realiteit is dat met dit middel bijna 40.000 mensen in het binnenland voor een inkomen zorgen voor hun huishouden. De overheid, en met name de Commissie Ordening Goudsector, is enkele jaren bezig geweest om die sector te ordenen en te formaliseren, hetgeen uiteindelijk moet leiden tot een efficiëntere werkwijze van deze groep. Daarbij stimuleert zij ook kwikvrije methoden van goudwinning. Maar, op zichzelf is de commissie niet in staat om deze sector en vooral dit probleem op te lossen. Want, de realiteit wijst ook uit, dat waar reinforcement komt, ook de zwarte markt toeneemt en inefficiëntie vergroot wordt. De hulp van andere sectoren is van eminent belang.'

Het lijken allemaal goede intenties van het partnerschap, maar erg veel is tot heden nog niet bereikt. Immers, nog steeds gebruiken de meeste goudzoekers kwik en geen milieuvriendelijke winningsmethoden en lijken zij ook niet werkelijk gestimuleerd en gemotiveerd te worden om over te stappen van kwik op milieuvriendelijke goudwinningsmethoden. Er wordt ook niet door instanties opgetreden op de goudvelden tegen het gebruik van kwik. Kwik wordt niet in beslag genomen en gebruikers ervan worden niet beboet. Het gebruik van kwik in het binnenland wordt al jaar en dag gedoogd.

Minamata Conventie van de VN
Daarenboven heeft Suriname als enige land op het continent de zogenoemde Minamata Conventie (een internationaal verdrag ter bescherming van de volksgezondheid en het milieu tegen kwik) nog niet getekend. Alleen Guyana en Uruguay hebben het nu geratificeerd. In totaal hebben 128 landen getekend en 10 landen geratificeerd. Volgens Misiekaba wil Suriname, alvorens tot ondertekening over te gaan, eerst goed in kaart brengen wat de ratificatie van zo'n document bekent voor de huidige Surinaamse huishoudens. 'Met het ondertekenen van de conventie spreekt een staat de intentie uit om te voldoen aan de conventie. In dit specifiek geval geeft een staat ook aan om binnen een bepaalde periode (hoogstwaarschijnlijk 3 jaar) de conventie van kracht te maken in hun politieke huishouden. Het verdrag is dan nog niet officieel bindend voor de staat. Bij ratificatie wordt de conventie wel bindend verklaard.'


'Er is door het NIMOS een adviesdocument uitgebracht die de status beschrijft waarin Suriname zich bevindt met betrekking tot datgene wat deze Conventie verwacht van landen die geratificeerd hebben. Een analyse laat zien, dat Suriname reeds delen van deze Conventie uitvoert, ondanks het feit dat er nog niet geratificeerd is, maar dat andere zaken geordend, ingericht of versterkt dienen te worden.' 



Fonds
En paar jaar geleden, november 2011, had de Commissie Ordening Goudsector nog een plan voor het in het leven roepen van een speciaal fonds waar kleinschalige goudzoekers terecht zouden kunnen voor de financiering van de aankoop van milieuvriendelijke goudwinningsapparatur. Dat fonds lijkt nog steeds niet van de grond te zijn gekomen, terwijl destijds werd gesteld dat in 2012 goudzoekers kwikvrije miningsprocessen zouden kunnen toepassen. Bekend is dat er goudzoekers zijn die graag zouden willen overstappen op milieuvriendelijke goudwinning, maar niet de financiële middelen daarvoor hebben. Een dergelijk fonds zou een goede stimulans zijn om toe te werken naar een kwikvrije goudwinning in het land. Inmiddels is het eind maart 2015 (!) en van een fonds lijkt nog geen sprake.
Op de vraag waarom dit fonds er (nog) niet is, blijft Misiekaba het antwoord vooralsnog schuldig.

Er is nog een lange weg te gaan alvorens geen kwik meer wordt gebruikt door de kleinschalige goudzoeker ofwel porknokker ofwel Braziliaanse garimpeiro in het Surinaamse achterland, vooral zolang zij niet (financieel) gestimuleerd of gemotiveerd worden om over te stoppen op milieuvriendelijke winningsmethoden van goud.

Lees ook deze artikelen ter informatie:

woensdag 25 maart 2015

Autoriteiten Suriname arresteren zeven illegale goudzoekers bij Roma-goudput IAmGold


Goudzoekers weigeren naar door overheid aangewezen werkplek te vertrekken


Een gemengde eenheid bestaande onder andere uit leden van de plaatselijke politie, het Surinaams Nationaal Leger en de Commissie Ordening Goudsector heeft gisteren opgetreden tegen illegale goudzoekers in de omgeving van de Roma-goudput in het district Brokopondo. Dat meldt de afdeling Public Relations van het Korps Politie Suriname vanochtend, woensdag 25 maart 2015.

De locatie waar de goudzoekers activiteiten ontplooien ligt binnen het concessiegebied van de Canadese goudmijnmultinational IAmGold, eigenaar van de Rosebel goudmijn. De goudzoekers zijn meermalen aangezegd om het gebied te verlaten en te gaan naar een gebied dat door de overheid aan hun is toegewezen. De goudzoekers hebben dat niet gedaan, waarna door het bevoegd gezag de opdracht is gegeven om tegen hun op te treden.

Er zijn zeven illegale goudzoekers aangehouden. Na voorgeleiding bij een hulpofficier van Justitie zijn zes van de zeven aangehoudenen in verzekering gesteld. Er zijn ook machines in beslag genomen, waaronder twee graafmachines, vier zogenoemde crucher-bakken en een vrachtwagen.

Later op de dag meldde de eigenaar van de vrachtwagen en één van de graafmachines zich bij de politie om rekenschap te vragen over zijn in beslag genomen bezittingen. Deze man is ook in verzekering gesteld.

De mannen zijn aangehouden en opgesloten ter zake overtreding van de Mijnbouwwet. De recherche van de Politie Regio Midden zal deze zaak verder onderzoeken.